Bulgaristan | MHR & Partners

Almanya Hollanda Bulgaristan’da Şirket Kurmanın Karşılaştırılması

MHRPartner — Sun, 07 Jul 2024 07:31:15 +0000

Mehmet Akif Özmen | Yeminli Mali Müşavir | Kurucu, CEO

Yurt dışında şirket kurmak, girişimciler için büyük fırsatlar sunarken aynı zamanda bir dizi zorluğu da beraberinde getirir. Almanya, Hollanda ve Bulgaristan, sundukları avantajlar ve cazip iş ortamları ile Avrupa’da şirket kurmayı düşünen girişimcilerin radarında olan üç önemli ülke. Ancak bu ülkelerde iş kurmadan önce, vergi oranlarından yasal düzenlemelere, kültürel farklardan pazar dinamiklerine kadar pek çok faktörü göz önünde bulundurmak gerekiyor.

Almanya, Hollanda veya Bulgaristan’da şirket kurma kararı alırken nelere, hangi kriterlere dikkat etmeli ve kararı alırken hangi avantajları aramalıyız? Bazen tek bir avantaj hepsine yeterken, bazen de avantajları sürece yayıp birkaç tanesini birlikte değerlendirerek karar vermek daha doğru olacaktır.

Bu makalede, Almanya, Hollanda ve Bulgaristan’da şirket kurma sürecinde dikkate almanız gereken pratik bilgileri ve stratejileri ele alacağız, böylece işinizi uluslararası arenada sağlam temeller üzerine inşa edebilirsiniz.

Yatırım Kararı Alırken Karşılaştırmalı Uygulama Örneği

Karşılaştırmalı Vergi Oranları

Kurumlar vergisi bağlamında değerlendirildiğinde %10 ile Bulgaristan avantajlıdır. Hollanda’da vergi oranları kazanç üzerinden 200.000 Euro’ya kadar %15 ve sonrasında %25’e kadar artış göstermektedir. Almanya’da hem yerel hem de merkezi vergiler toplamda %30 – 40 aralığında seyretmektedir.

Eğer vergi oranları sizin için önemli fakat şirket merkezinizin hangi ülkede olacağı önemli değilse Bulgaristan, Hollanda ve Romanya size uygun olabilir.

Görüşmelerde Dil Seçeneği

Hollanda’da İngilizce iletişim kurmak daha kolaydır. Almanya’da ise Almanca bilmeniz önceliklidir. Bulgaristan’da mutlaka bir Bulgar Türkü bulup işlerinizi yürütme fırsatı bulabilirsiniz.

Faturalandırma ve Lojistik Alternatifler

Müşterilerinizin yoğun olduğu bölgeler sizin odağınızı belirlese de bazen önemsiz olabilmektedir. Herhangi bir malı Türkiye’den Singapur’a gönderip, faturanızı Hollanda veya Almanya’dan kesebilirsiniz.

Bazen müşterilerinizin yoğun olduğu yerden hammadde alıp, gümrük bölgesinde işleyip, gümrüksüz farklı ülkelere gönderebilirsiniz. Katma değer yaratarak gücünüzü arttırırsınız.

Bazen de Bulgaristan’da bir depoya malı aktarıp, Schengen bölgesinde gümrük ödemeden Avrupa Birliği malı olarak dolaştırabilirsiniz.

Oturum Sahibi Yöneticiler ve Ortaklar

Şirket kurarken en zor ve titiz işleyen aşama şirketinize ait bir banka hesabının açılmasıdır. Ortak veya yöneticiler o ülkede oturum sahibi iseler şirket banka hesabının açılışında sorun yaşanmadığına şahit olmaktayız. Vergi dairesi, özellikle Almanya’da bu konuya çok dikkat etmektedir.

Bulgaristan’da oturum almak için 5 çalışana sahip olmanız gerekmektedir. Almanya’da veya Hollanda’da yatırımcı vizesi ile 3 çalışan istihdam ederek bu imkanları sonraki süreçlerde elde edebilirsiniz.

Lojistik Yönetilebilirlik

Lojistik merkezinizin konumu çok defa size avantaj sağlar. Maliyetler açısından Bulgaristan kulağa hoş gelmektedir.

Sektörlere Göre Avantajlı Ülkeler

Yazılımcılar için Estonya ve Hollanda hem vergi oranları hem de teşvikler açısından daha uygun olacaktır.

Üretim firmaları için Almanya, yönetim kolaylığı açısından ise Hollanda merkez olabilir. Emlak yatırımları için Hollanda ve Karadağ ülkeleri daha uygun fırsatlar sunuyor. Hastane ve sağlık yatırımları için İngiltere ve Almanya önemli bir merkezdir.

Okuma Tavsiyesi

Avrupa’da şirket kurarken girişimcilerin yaptığı büyük hataları bir uzmanın yaşanmış tecrübelerinden okumak ister misiniz? Bu makaleyi keşfedin!

İlginizi çekebilecek diğer içerikler:

The post Almanya Hollanda Bulgaristan’da Şirket Kurmanın Karşılaştırılması first appeared on MHR & Partners.

Karadağ’da ve Bulgaristan’da Yatırım Yapmak: Karşılaştırmalı Analiz

MHRPartner — Tue, 06 Jun 2023 11:57:19 +0000

Mehmet Akif Özmen | MHR & Partners Yönetim Kurulu Başkanı | Yeminli Mali Müşavir

2007 yılında Avrupa Birliği’ne (AB) üye olan Bulgaristan, düşük vergi oranları, şirket kurmada yalın prosedürleri, ucuz ve kalifiye işgücüyle yabancı yatırımcıların dikkatini çeken ülkelerden biridir. Avrupa Birliği ülkeleri içinde serbest ticaret yapabilme avantajıyla Bulgaristan, birçok yatırım için lojistik üs konumuna sahiptir. Türkiye’nin Avrupa ülkeleriyle yaptığı ticaretin karayolu ile taşınan kısmının büyük bir bölümü Bulgaristan üzerinden yapılmaktadır. Bulgaristan, İstanbul, Kocaeli ve Bursa gibi Türkiye’nin üretim merkezlerine çok yakındır.

Karadağ ise AB’ye aday ülke statüsünde olup Adriyatik üzerinden turizm bölgesi olması nedeniyle Balkanlara doğru açılan kapı konumundadır.

Her iki ülke için şirket türlerinin neler olduğu, şirketlerin kuruluşunun nasıl gerçekleştirildiği, şube ve temsilciliklerin nasıl açılacağı, vergi oranları, yatırım teşvikleri, iş kurmanın avantajları hakkında detaylı bilgi almak istiyorsanız aşağıdaki tablo matrisimizdeki içeriklerimizi okumanızı tavsiye ediyoruz.

Karşılaştırmalı Ülke Analiz Tablosu

	Şirket Türleri ve Şirket Kurma Prosedürleri	Şirket Kurmanın ve İş Yapmanın Avantajları
Karadağ	Derin okuma yapın	Bu yazımızı inceleyin
Bulgaristan	Derin okuma yapın	Bu yazımızı inceleyin

Karadağ ve Bulgaristan’da Yatırım Yapmakla İlgili Karşılaştırmalı Analiz

Her iki ülkede iş yapmanın farklı avantajları ve zorlukları bulunmaktadır. Sanayi ve lojistik yatırımları açısından Bulgaristan cazip iken turizm ve inşaat yatırımları açısından Karadağ daha avantajlıdır.

Tüketim malzemelerine talep her iki ülkede oldukça güçlüdür. Her iki ülke de Balkanların iki farklı kapısı gibidir. Karadağ insanı daha sıcakkanlı olup ilişkilere önem vermektedir. Bulgaristan’da ticari kültür, Karadağ’a göre daha oturmuş ve gelişmiştir. Karadağ’ın 2025’e kadar AB ye girme şansı yüksek olsa da Schengen serbest dolaşım açısından açısından biraz daha zamana ihtiyacı bulunmaktadır. Bulgaristan’ın ise Shengen’e daha hazır ve yakın olduğu gözlenmektedir. Karadağ’da şirket kurarak oturum almak hızlı ve kolay olduğu için son aylarda çok yoğun bir ilgi söz konusudur. Sanayi şirketleri ve yatırımları açısından Bulgaristan Karadağ’a kıyasla oldukça avantajlıdır.

Bazı Kritik Göstergeler Üzerinden Karadağ – Bulgaristan Karşılaştırması

Konu	Karadağ	Bulgaristan
Vergi Oranı	% 9	% 10
Nüfus	670.000	6.000.000
Gümrük Rejimi	AB’ye Dahil Değil	AB’ye Dahil
AB Üyesi midir?	Hayır	Evet
Schengen’e Dahil Mi?	Hayır	Hayır
Para Birimi	Euro	Leva
Sanayileşme	% 60	% 80
Kentleşme	%70	%80
Ticari Kültür	%50	%75
Eğitim Kolaylığı	% 60	%80
Ulaşım	%70	%90

Hizmetlerimizi Keşfedin

Yurt Dışında
Şirket Kurmak

Almanya, İngiltere, Hollanda,
Belçika'da şirketiniz olsun

Keşfet

Online Yurt Dışı
Yatırım Danışmanı

Küresel pazarların fırsatlarını
uzmanından öğrenin!

Keşfet

KDV İade
Hizmeti

10 yılda 200'den fazla müşteri ve
1000'den fazla iade raporu

Keşfet

Tam Tasdik
Denetimi

Tam tasdik denetimden daha ötesi
Risk odaklı vergi planlaması

Keşfet

Online Vergi
Danışmanı

Uzmanımız bir tık ilerinizde!
Vergisel avantajları keşfedin!

Keşfet

Şimdi her iki ülkeye yatırım yapmak ve iş kurmakla ilgili daha detaylı karşılaştırmalı bir analiz ortaya koyalım.

Ekonomik Durum: Bulgaristan, Karadağ’a kıyasla daha büyük bir ekonomiye ve daha fazla iş fırsatına sahip bir ülkedir. Bulgaristan, Avrupa Birliği’ne üye olması nedeniyle daha geniş bir pazar ve AB’nin iç pazarına tam erişim avantajına sahiptir. Karadağ ise daha küçük bir ekonomiye ve daha sınırlı bir pazar potansiyeline sahiptir.

Yatırım Teşvikleri: Her iki ülke de yabancı yatırımcıları çekmek için teşvikler sunmaktadır. Bulgaristan, düşük vergi oranları, yatırım teşvikleri, serbest ticaret bölgeleri ve AB fonları gibi avantajlarla yabancı yatırımcıları cezbetmektedir. Karadağ da yabancı yatırımları teşvik etmek için vergi muafiyetleri, serbest bölgeler ve yatırımcılara sağlanan destekler gibi önlemler uygulamaktadır.

İş Ortamı ve Bürokrasi: Her iki ülkede de iş yapma süreçleriyle ilgili bazı zorluklar vardır. Bulgaristan, iş yapma ortamının iyileştirilmesi ve bürokrasinin azaltılması konusunda önemli adımlar atmıştır. Karadağ da bürokratik süreçleri basitleştirmek ve iş yapma ortamını iyileştirmek için çaba sarf etmektedir, ancak bazı alanlarda hala gelişme potansiyeli bulunmaktadır.

Sektörler ve Potansiyel: Her iki ülkede de farklı sektörlerde yatırım yapma potansiyeli bulunmaktadır. Bulgaristan bilişim teknolojileri, otomotiv, turizm, kimya, enerji ve tarım gibi çeşitli sektörlerde güçlüdür. Karadağ ise turizm, emlak, enerji ve tarım gibi sektörlerde potansiyele sahiptir.

Yerel Pazar Büyüklüğü: Bulgaristan, Karadağ’a kıyasla daha büyük bir yerel pazar sunar. Bulgaristan, 6 milyonu aşan nüfusuyla daha geniş bir tüketici kitlesine sahiptir. Bu, ürün veya hizmetlerinizi daha geniş bir müşteri tabanına sunma potansiyeli anlamına gelir.

Bölgesel Erişim: Her iki ülke de Balkanlar bölgesinde stratejik bir konuma sahiptir. Bulgaristan, Karadağ’a kıyasla daha büyük bir ülke olduğundan, Balkanlar’ın merkezinde yer alır ve çevre ülkelere (Romanya, Sırbistan, Yunanistan, Türkiye) kolay erişim sağlar. Bu, bölgesel ticaret ve lojistik açısından avantajlı bir konum sunar.

Turizm Potansiyeli: Karadağ, Adriyatik Denizi kıyısında bulunan doğal güzellikleriyle ünlü bir turistik destinasyondur. Turizm sektörü, ülkenin ekonomisi için önemli bir gelir kaynağıdır. Bu, turizmle ilgili iş fırsatlarına sahip olan şirketler için Karadağ’ı cazip hale getirir. Bulgaristan da sahip olduğu güzel kumsalları, kayak merkezleri ve kültürel turistik yerleriyle turizm potansiyeline sahiptir.

Vergi Düzenlemeleri: Bulgaristan, vergi sistemi açısından yatırımcılar için rekabetçi bir ortam sunmaktadır. Şirketler için düşük kurumlar vergisi oranı ve bireysel gelir vergisi oranı avantajları bulunmaktadır. Karadağ da vergi sistemi açısından cazip olup Bulgaristan’la paralellik arz etmektedir. Ancak, vergi düzenlemeleri yatırımınızın sektörüne, planlarına ve gelir düzeyine bağlı olarak değişebilir. Bu nedenle, yerel uzmanlardan vergi konularında danışmanlık almanız önemlidir.

Altyapı ve Ulaşım: Bulgaristan, iyi bir altyapıya ve ulaşım ağına sahiptir. Hava, kara ve deniz yoluyla bağlantılarını güçlendirmiş ve lojistik açısından avantajlı bir konumda bulunmaktadır. Karadağ da güzel bir kıyı şeridine sahip olmasından dolayı turizm açısından cazip bir konumdadır, ancak altyapı ve ulaşım konularında Bulgaristan kadar gelişmiş değildir.

Hukuki ve Düzenleyici Çerçeve: Bulgaristan, AB standartlarına uyum sağlamış bir hukuki ve düzenleyici çerçeveye sahiptir. Karadağ da AB ile birtakım uyum süreçleri içerisindedir, ancak hala bazı reformlar gerekmektedir. Bulgaristan’ın AB üyeliği, yatırımcılar için daha güvenli bir iş ortamı sağlamaktadır. Her iki ülkenin de yolsuzluk endeks notu düşüktür, yani yolsuzluk önemli bir sorun olarak görülmektedir.

Sonuç olarak, her iki ülke de yatırım yapma potansiyeline sahip olsa da, Bulgaristan, daha büyük bir pazar, rekabetçi maliyetler ve AB avantajları ile öne çıkmaktadır. Karadağ ise özellikle turizm ve emlak sektörleri gibi belirli alanlarda fırsatlar sunmaktadır. Kararınızı verirken, sektörünüz, pazar hedefleriniz, maliyetler, bürokrasi toleransınız ve hukuki çerçeve gibi faktörleri dikkate almanız önemlidir. Yatırımınız için detaylı bir analiz yapmanız ve yerel uzmanlardan destek almanız, karar verme sürecinde size yardımcı olacaktır.

Okuma Tavsiyesi

Bulgaristan’da yatırım yapmak isteyenler Bulgaristan’ın yatırım iklimi ve piyasa analizi konusunda genel bir özet ortaya koyan bu makaleden yararlanabilirler.

Tecrübelerimiz ve Yatırımcılara Tavsiyelerimiz

Danışmanlık size zaman kazandırır. Risklerinizi ve maliyetlerinizi azaltır. Sizi fırsatlarla buluşturur.

Bilgi güçtür ve en değerli bir yatırım unsurudur. Bilgiye harcanan zaman ve enerji bitmez ve oradan gelecek inovasyon ve bakış açısı çok değerlidir. Para bir sermayedir ancak değer değildir. Anca bilgi hem bir sermaye hem de bir değerdir. Bir insana bir işi öğretebilirsiniz ama network oluşturmak ve insan ilişkileri tesis etmek bir birikim olup anlatılarak öğrenilebilecek şeyler değildir. O bir kültürdür, yetkinliktir ve yaşamsal bir birikimdir. Her konuda bilgi ve tecrübe aktaran danışmanlıklara değer vermeniz size zaman kazandırır, fırsatlarla buluşmanızı sağlar ve yıkıcı risklerden ve maliyetlerden sizi korur. Para ile alacağınız zaman kaybını, tecrübeyi zamanla takas etmiş, hızlı ve doğru yol almış olursunuz.

Yerel iş ortakları ve uzmanlarla iş birliği yapmak, yerel pazarı daha iyi anlamak ve yerel düzenlemeleri takip etmek, Bulgaristan’da başarılı bir şekilde iş yapmanın anahtarlarından biridir.

Yurt dışı yatırımlarınızda işin dokümantasyon boyutu ayrı değerlendirilmeli, saha tarafı ayrı değerlendirilmelidir. Bu kadar risk alıp masraf yaparken ve zaman ayırırken danışmanlık tarafını ihmal etmemenizi mutlaka öneririz.

Diğer yandan yatırım yapmadan iş kurmadan önce fizibilite etüdü yapmanızı veya yaptırmanızı öneririz.

Yatırım yaparken risk ve fırsatları farklı gözlerle araştırmanız zaman kaybınızı azaltacaktır. Devamında karar verdikten sonra kapsamlı bir iş planı ile 1-3-5 yıllık Strateji ve Tahminî Gelir-Gider dengesini analiz etmenizi önemle tavsiye ediyoruz.

Milyonlarca Euro harcamayı düşündüğünüz işinizle alakalı bir risk planınız yoksa muhtemel bir kriz anında sıkışıp kalır ve bütün yatırımlarınızı ve birikiminizi heba edebilir ve elinizdeki sermayeyi kaybedebilirsiniz.

Size bu bağlamda SWOT Analiz dahil her türlü İş planı oluşturma, Fizibilite Raporu, 3 aylıklar da Karlılık Raporlaması ile katkı verebiliriz. Sizi farklı ülkelerdeki avantaj ve riskleri analiz eden çalışmalarla bilgilendirebiliriz.

Sahada çalışma yapmak için Muhasebe desteği yanında en az 1 yıl süre ile sahada Müşteri Bulma ve Görüşme desteği almanız sizin ilişkileri hızlandırmanızda oldukça faydalı olacaktır.

İlginizi çekebilecek diğer içerikler:

E-BÜLTEN

Yurt dışı yatırım ve vergi konulu içeriklerimizden haberdar olmak için kaydolun!

Bizi takip edin, yeni yazılarımızdan haberdar olun!

The post Karadağ’da ve Bulgaristan’da Yatırım Yapmak: Karşılaştırmalı Analiz first appeared on MHR & Partners.

Bulgaristan’da İş Yapmanın Avantajları ve Zorlukları

MHRPartner — Tue, 06 Jun 2023 11:29:55 +0000

Mehmet Akif Özmen | MHR & Partners Yönetim Kurulu Başkanı | Yeminli Mali Müşavir

Bulgaristan, Doğu Avrupa’nın gizli bir mücevheri olarak bilinirken son yıllarda hızla yükselen bir iş merkezi haline gelmiştir. Bu küçük Balkan ülkesi, yatırımcılar, iş adamları ve girişimciler için bir dizi fırsatlar sunmaktadır. Güçlü ekonomik büyüme, stratejik konum, rekabetçi maliyetler ve dinamik iş ortamı gibi birçok faktör, Bulgaristan’ı iş yapmak için cazip bir yatırım destinasyonu haline getirmiştir. Bulgaristan’da iş yapmanın avantajları yanında bazı zorlukları da vardır. Bu yazımızda Bulgaristan’da iş yapmanın avantajlarından ve zorluklarından bahsettikten sonra son bölümde yatırımcılara tecrübelerimizi ve tavsiyelerimizi aktaracağız.

A- Bulgaristan’da İş Yapmanın Avantajları

Bulgaristan’ın Yatırım İklimi Oldukça Elverişlidir.

Karadeniz’e kıyısı olması, Tuna nehrine sahip olması, Avrupa Birliği üyesi olması vb. avantajlarından dolayı Bulgaristan Balkanların önemli ticaret üslerinden biridir.

Bulgaristan’ın en önemli avantajlarından biri, AB üyesi olması ve Avrupa Birliği’nin iç pazarına tam erişime sahip olmasıdır. Bu, Bulgaristan’da faaliyet gösteren şirketlere, 500 milyonu aşan bir tüketici kitlesine kolay erişim sağlamaktadır.

Bulgaristan’ın iş yapma cazibesini artıran en önemli faktör rekabetçi maliyetleridir. Bulgaristan’da elektrik fiyatları Avrupa ortalamasının altındadır. Depo, lojistik ve ofis kiralama maliyetlerinde bölgedeki en avantajlı ülkedir. Orta ve Doğu Avrupa ülkeleri ile kıyaslandığında Bulgaristan’da işgücü maliyetleri en düşüktür. Çalışma kalitesi / maliyet oranı ise oldukça caziptir. Bu da şirketlere daha düşük işletme maliyetleri ve daha yüksek kar marjları sağlamaktadır. Ayrıca, Bulgaristan’ın kararlı ekonomik büyümesi ve düşük enflasyon oranı da yatırımcılar için güven verici bir ortam oluşturmaktadır.

Çok net ifade edebiliriz ki, AB ülkeleri içinde, coğrafi yakınlığını ve lojistik avantajını da dikkate aldığımızda Türkiye’deki sanayiciler için en ideal yatımım ülkesi Bulgaristan’dır.

Bulgaristan AB fonları tarafından sürekli desteklenmektedir. Özellikle altyapı projelerine güçlü AB fonlaması yapılmaktadır. Bulgaristan’da kurulan yabancı şirketler de bu AB fonlarından yararlanabilmektedir.

Bulgaristan Avrupa’nın En Düşük Vergi Oranlarına Sahiptir.

Bulgaristan, %10 kurumsal vergi oranıyla AB ülkeleri içinde en düşük vergi oranına sahip ülkedir. Vergi mevzuatı son derece basittir.

Kurumlar vergisi yıllık net karın %10’u
Kar payı dağıtım vergisi %5
KDV %20. AB içi gönderim ve ihracatlar KDV’den muaftır.
Kişisel gelir vergisi %10
İşveren SGK primleri %17,9

Hizmetlerimizi Keşfedin

Yurt Dışında
Şirket Kurmak

Almanya, İngiltere, Hollanda,
Belçika'da şirketiniz olsun

Keşfet

Online Yurt Dışı
Yatırım Danışmanı

Küresel pazarların fırsatlarını
uzmanından öğrenin!

Keşfet

KDV İade
Hizmeti

10 yılda 200'den fazla müşteri ve
1000'den fazla iade raporu

Keşfet

Tam Tasdik
Denetimi

Tam tasdik denetimden daha ötesi
Risk odaklı vergi planlaması

Keşfet

Online Vergi
Danışmanı

Uzmanımız bir tık ilerinizde!
Vergisel avantajları keşfedin!

Keşfet

Bulgaristan’da Temsilcilik Açarak Oturum Alma Fırsatı Bulunmaktadır.

Yabancılar Bulgaristan’da ticari temsilcilik açabilirler. Temsilciliklerin Bulgaristan Ticaret ve Sanayi Odası’na kaydolması zorunludur. Temsilcilik kuruluşu, Odanın ticari temsilcilik kaydına dair kararı ile gerçekleşir. Bahse konu ticari temsilcilikler tüzel kişiliğe sahip değildir ve ticari faaliyette bulunamazlar.

Bulgaristan’da temsilcilik görevi yürütecek olan kişilerin ilgili şirketin çalışanı olmaları gerekmemektedir. Şirket temsilcilik açma kararı alırken şirketle ilişkisi olmayan, sigortası bulunmayan harici bir kişiyi de görevlendirebilir ve kişiler gerekli diğer şartları taşıdıkları sürece Bulgaristan Oturma İzni başvurusu da yapabilmektedir. Bu şekilde şirket kurma ve muhasebe kayıtları tutma maliyetlerine katlanmadan oturum izni almak mümkündür.

Bir Avrupa Birliği ülkesinde yaşamak ve işlerinin devamlılığını Avrupa’da sürdürmek isteyenler için Bulgaristan Avrupa’ya açılan önemli bir kapıdır.

Bulgaristan’da Üretim ve Fabrika Yatırımlarında Teşviklerden Yararlanma Fırsatları Bulunmaktadır.

Bulgaristan’da yatırım teşviklerini Ekonomi Bakanlığı bünyesindeki Bulgaristan Yatırımlar Ajansı koordine etmektedir. Şirketinizin faaliyetleri veya yatırımları Bulgaristan Yatırımları Teşvik Kanunu tanımları içinde yer alıyorsa birçok teşvik ve destekten yararlanmanız mümkündür. Özellikle Felipe ve Burgaz önemli üretim ve lojistik üssüdür. Varna ve Sofya şehirleri ise inşaat yatırımlarına uygundur.

Çalışma İzni Alarak Çalışanlarınızı Avrupa’nın Herhangi Bir Ülkesine Rahatça Gönderebilirsiniz.

Çalışma koşullarının uygun olmasına ek olarak sigorta maliyetlerinin de düşük olması nedeniyle farklı ülkelerdeki sözleşmeli çalışanlarınızı Bulgaristan’daki firmanız üzerinden koordine edebilirsiniz.

Bulgaristan’daki firmanız üzerinden Almanya veya Belçika’daki bir projenizde proje suresince çalıştırabilir ve sigortanızı Bulgaristan’dan ödeyebilir, faturanızı Bulgaristan’dan kesebilir ve vergi oranı üzerinden yüzde 10 olarak ödeyebilirsiniz. Ayrıca çalıştığı süre içinde harcırah ayırarak gider yazabilirsiniz.

Bankacılık Sistemi Kolay ve Ulaşılabilirdir.

Bulgaristan’ın bankacılık altyapısı gelişmiştir. Herhangi bir nedenle bankacılık sisteminde zorluk yasamazsınız. Havale ve uygulama kolaylığı bulunmaktadır.

Gümrük Kolaylığı Bulunmaktadır.

Bulgaristan’ın gümrük rejimi oldukça liberaldir. Malınızı kolayca AB ülkeleri içinde satabilirsiniz. Yurt dışından getirdiğiniz hammaddeyi üretime monte edebilir ve buradan yaptığınız üretimi herhangi bir AB ülkesine rahatlıkla gümrüksüz nakledebilir ve satabilirsiniz.

Okuma Tavsiyesi

Bulgaristan’da şirket türleri nelerdir? Bulgaristan’da yatırım yapmanın avantajları nelerdir? Yabancı girişimciler ve uluslararası yatırımcılar Bulgaristan’da şirket kurmak için nereden başlamalılar? Tüm bu soruların cevabı için derin bir okuma yapın!

B- Bulgaristan’da İş Yapmanın Zorlukları

Bulgaristan’da iş kurmanın, yatırım yapmanın avantajlarının yanında zorlukları da bulunmaktadır. Bunları şu şekilde özetleyebiliriz.

Dil Bariyeri ve Kültürel Farklılıklar: Bulgarca, İngilizce veya diğer Batı Avrupa dilleriyle yakından ilişkili olmayan bir Slav dilidir. Bu durum yabancı şirketlerin Bulgar çalışanları, müşterileri ve tedarikçileriyle iletişim kurmasını zorlaştırabilir. Yerel bir danışman veya ortakla iş birliği yapmanız durumunda bu bariyer kolayca aşılır.

Bulgaristan birçok Batı ülkesinden farklı bir kültüre sahiptir. Bu durum iş yaparken yanlış anlamalara ve zorluklara yol açabilir. Örneğin, Bulgarlar genellikle Batılılara göre daha resmi ve daha az direkttir ve risk alma konusunda daha tereddütlü olabilirler. Bulgaristan’da çözümler biraz daha ikili diyalogla halledilmektedir. Tam anlamıyla sistem oturmamıştır ancak zamanla çözülecek gözükmektedir.

Vize Zorluğu: Bulgaristan AB üyesi olmakla beraber vize rejimi noktasında Schengen Bölgesin üye değildir. Schengen vizesi olanlar Bulgaristan’a kolaylıkla giriş yapabilirler ancak Bulgaristan vizesi olanlar AB’ye doğrudan gidemiyorlar. Oturum ve çalışma izni olanlarda ise böyle bir engel bulunmuyor.

Rekabet ve Pazar Araştırması: Bulgaristan’da iş yaparken rekabetin yoğun olduğu bir ortamla karşılaşabilirsiniz. Yabancı şirketler ve girişicilerin, yerel ve uluslararası rakipleriyle rekabet etmek zorunda kalırken, yerel pazarı anlamak ve doğru pazarlama stratejileri geliştirmek için kapsamlı bir pazar araştırması yapmaları önemlidir.

Bürokrasi ve İşlem Süreçleri: Bulgar bürokrasisi karmaşık ve uğraşması zaman alıcı bir yapı arz etmektedir. Şirket kuruluşu, izinlerin alınması, vergi işlemleri gibi konularda bürokratik engellerle karşılaşma olasılığı vardır. Yine burada yerel partnerlerle ilerlemek bu bürokratik yavaşlığın hızlanmasında katalizör etkisi yaratacaktır.

Farklı Bir Mutfak: Türk mutfağıyla büyümüş olanlar başlangıçta alışana kadar Bulgaristan’da zorluk yaşayabilirler.

Okuma Tavsiyesi

Yurt dışında şirket kurarak yeni bir hayata kapı aralak mı istiyorsunuz? Bu heyecanlı fakat zorlu başlangıç için bilmeniz gerekenleri bu süreçleri yaşamış birinden okuyun!

C- Tecrübelerimiz ve Yatırımcılara Tavsiyelerimiz

Danışmanlık size zaman kazandırır. Risklerinizi ve maliyetlerinizi azaltır. Fırsatlarla buluşturur.

Diğer yandan yatırım yapmadan iş kurmadan önce fizibilite etüdü yapmanızı veya yaptırmanızı öneririz.

İlginizi çekebilecek diğer içerikler:

E-BÜLTEN

Yurt dışı yatırım ve vergi konulu içeriklerimizden haberdar olmak için kaydolun!

Bizi takip edin, yeni yazılarımızdan haberdar olun!

The post Bulgaristan’da İş Yapmanın Avantajları ve Zorlukları first appeared on MHR & Partners.

Uluslararası Öğrenciler İçin Bulgaristan’da Eğitim Rehberi

MHRPartner — Mon, 01 May 2023 17:57:11 +0000

MHR & Partners Akademi

Bulgaristan, tarih boyunca birçok farklı kültürün ve medeniyetin kesişme noktası olmuş bir ülke. Bu zengin kültürel miras, Bulgaristan’da eğitim almaya karar veren uluslar arası öğrenciler için de ilham kaynağıdır. Ülkenin çeşitli şehirlerinde yer alan üniversiteler, yüksek lisans ve doktora programları, uluslararası öğrenciler için cazip eğitim fırsatları sunuyor.

Birçok insanın hayallerini süsleyen bir eğitim için Bulgaristan’a gitmek zorlu bir karar olabilir. Ancak William Faulkner’ın dediği gibi, “Başarı; eski başarısızlıklardan aldığımız derslerle kazanılan bir zaferdir.” Bu nedenle, öğrencilerin Bulgaristan’da başarılı bir eğitim süreci geçirmeleri için önce ülkenin eğitim sistemi hakkında genel bir bilgi edinmeleri gerekiyor. Bu yazıda uluslararası öğrenciler için Bulgaristan’da eğitim almanın tüm detaylarını anlatan kapsamlı bir rehber sunuyoruz.

1. Bulgaristan Hakkında Genel Bilgiler

Bulgaristan, Güneydoğu Avrupa’da yer alan ve Karadeniz kıyısında bulunan bir ülkedir. Balkan Yarımadası’nın kuzeydoğu ucunda konumlanmıştır. Yaklaşık 7 milyonluk bir nüfusu barındırmaktadır. 111 bin km2 yüzölçümüne sahip olan ülkenin iklimi genellikle ılıman olup, kışın sıcaklıklar -15°C’ye kadar düşebilirken, yazın ise 30°C’yi bulabilir.

Bulgaristan, tarihi ve kültürel zenginlikleri, güzel doğal manzaraları, lezzetli yemekleri ve dost canlısı insanlarıyla tanınır. Bulgaristan, birçok farklı etnik gruptan oluşan nüfusuyla kültürel çeşitliliğe sahiptir. Ortodoks Hıristiyanlık ülkenin en yaygın dinidir. Resmi dili Bulgarcadır, ancak İngilizce, Almanca ve Fransızca da yaygın olarak konuşulur. Ülkenin etnik kökenleri arasında Bulgarlar, Türkler, Romanlar ve diğer azınlıklar yer alır. Folklorik danslar, geleneksel müzik, mimari, yemekler ve el sanatları, Bulgar kültürünün önemli yönleridir.

Siyasi olarak, Bulgaristan parlamenter bir cumhuriyettir ve hükümet sistemi çok partili bir sistemdir. Devlet başkanı sembolik bir rol oynarken, gerçek iktidar meclis tarafından yürütülür. Bulgaristan, AB ve NATO üyesidir ve aynı zamanda Balkanlar’daki siyasi ve ekonomik iş birliğini geliştirmek amacıyla bölgesel bir örgüt olan Güneydoğu Avrupa İşbirliği Süreci’nin üyesidir.

Ülkenin para birimi Bulgar Levası’dır. Ayrıca, Bulgaristan, Avrupa Birliği üyesi olduğu için Avrupa’nın birçok yerine seyahat etmek kolaydır. Ülkenin ekonomisi hızla gelişmektedir ve özellikle turizm, tarım ve hizmet sektörleri önde gelmektedir. Son yıllarda yabancı yatırımlar da artmıştır ve ülke, AB üyesi olmasına rağmen daha düşük işgücü maliyetleri nedeniyle yatırımcılar için cazip bir yer haline gelmiştir.

Bulgaristan, uluslararası öğrenciler için popüler bir eğitim merkezidir. 14.000’den fazla uluslararası öğrenciye ev sahipliği yapmaktadır. Akademik takvimi Türkiye’ye benzer şekilde Eylül – Haziran ayları arasıdır. Ülkenin önde gelen üniversiteleri arasında Sofya Üniversitesi, Varna Ekonomi Üniversitesi ve Yeni Bulgar Üniversitesi yer alır. Ülke, yüksek kaliteli eğitim programları, düşük yaşam maliyetleri ve öğrencilere sunulan burslarla uluslararası öğrenciler için çekici bir seçenektir.

Hizmetlerimizi Keşfedin

Yurt Dışında
Şirket Kurmak

Almanya, İngiltere, Hollanda,
Belçika'da şirketiniz olsun

Keşfet

Online Yurt Dışı
Yatırım Danışmanı

Küresel pazarların fırsatlarını
uzmanından öğrenin!

Keşfet

KDV İade
Hizmeti

10 yılda 200'den fazla müşteri ve
1000'den fazla iade raporu

Keşfet

Tam Tasdik
Denetimi

Tam tasdik denetimden daha ötesi
Risk odaklı vergi planlaması

Keşfet

Online Vergi
Danışmanı

Uzmanımız bir tık ilerinizde!
Vergisel avantajları keşfedin!

Keşfet

2. Uluslararası Öğrenciler İçin Bulgaristan’ı Cazip Kılan Nedenler Nelerdir?

Uluslararası öğrenciler öğrenci nüfusunun yaklaşık %6’sını oluşturmaktadır (toplam 221.000 öğrenciden yaklaşık 14.000’i). En çok öğrencinin geldiği ilk beş ülke Yunanistan, İngiltere, Türkiye, Almanya ve Ukrayna’dır. Bulgaristan bir eğitim destinasyonu olarak istikrarlı bir şekilde büyümektedir. Uluslararası öğrencilerin payı bir önceki öğretim yılına kıyasla %10, 2013-2014 öğretim yılına kıyasla ise %33 artmıştır. Uluslar arası öğrencilerin Bulgaristan’ı tercih etmede etkili olan ana faktörler şunlardır:

Uygun fiyatlı eğitim: Bulgaristan’da eğitim ücretleri, diğer Avrupa ülkelerine göre daha uygundur. Bu da, öğrencilerin eğitim maliyetlerini azaltmasına ve sınırlı bütçelerle daha fazla değer elde etmesine olanak tanır. Ayrıca, Bulgaristan’da yaşam maliyetleri, diğer Avrupa ülkelerine kıyasla oldukça düşüktür.

Çeşitli program seçenekleri: Bulgaristan’daki üniversiteler, tıp, mühendislik, işletme, hukuk ve diğer birçok alanda çeşitli programlar sunar. Bu, öğrencilerin kendi ilgi alanlarına ve hedeflerine uygun bir program seçmesini sağlar.

İyi kalite eğitim: Bulgaristan’daki üniversiteler, yüksek kaliteli eğitim sağlamak için modern öğretim yöntemleri ve teknolojileri kullanırlar. Ayrıca, öğrencilerin pratik becerilerini geliştirmelerine ve iş hayatına hazırlanmalarına yardımcı olacak staj imkanları da sunarlar. İlave olarak, yüksek öğrenim kurumlarının dünya çapındaki üniversitelerle ortaklık kurması sayesinde, öğrencilere uluslararası eğitim fırsatları sunulmaktadır.

Kültür çeşitliliği: Bulgaristan, tarihi ve kültürel mirası ile öne çıkan bir ülkedir. Bu nedenle, eğitim alırken uluslar arası öğrenciler eğitimlerine devam ederken farklı kültürleri ve insanları tanıma fırsatı bulurlar.

AB Üyeliği: Bulgaristan, Avrupa Birliği üyesi bir ülke olduğu için Avrupa Birliği ülkelerindeki üniversitelerde okumak isteyen öğrenciler için bir geçiş noktası olarak da değerlendirilebilir.

Konumu: Bulgaristan, Türkiye’ye komşu ve diğer Avrupa ülkelerine yakın bir konumdadır ve bu da öğrencilere seyahat ve keşif yapma fırsatı sağlar. Ayrıca, Bulgaristan, Balkanlar’ın ortasında yer alır ve bu bölgenin tarihi ve doğal güzelliklerini keşfetmek için ideal bir başlangıç noktasıdır.

3. Bulgaristan’da Eğitim Sistemi Hakkında Genel Bilgiler

Bulgaristan’ın eğitim sistemi, ulusal düzeyde yönetilen ve 4 yaşından 16 yaşına kadar olan zorunlu eğitim ile başlar. Zorunlu eğitim, 4 yıllık ilkokul, 5 yıllık ortaokul ve 3 yıllık lise eğitimini kapsar.

Bulgaristan’da üniversiteler, devlet ve özel kurumlar olarak ikiye ayrılır. Üniversiteler, ulusal düzeyde akademik araştırma ve eğitim faaliyetleri yürüten kurumlar olarak kabul edilir. Üniversiteler, farklı öğrenim seviyelerinde eğitim vermektedir. Bunlar lisans, yüksek lisans ve doktora programlarıdır. Bulgaristan’daki eğitim sistemi Türkiye üniversitelerindeki eğitim sistemine benzerlik göstermektedir.

Bulgaristan’da eğitim, öğrencilerin akademik başarılarına göre belirli bir puanlama sistemine göre değerlendirilir. Bu sistem, öğrencilere lisans ve yüksek lisans programlarına kabul edilme ve burs imkanları gibi avantajlar sağlar.

Bulgaristan’da eğitim sistemi, Avrupa Birliği standartlarına uygun olarak yapılandırılmıştır. Buna ek olarak, eğitim kalitesinin korunması için ulusal düzeyde bir kalite güvence sistemi uygulanmaktadır. Bu sistem, öğretim elemanlarının niteliği, müfredatın uygunluğu ve öğrenci memnuniyeti gibi birçok faktörü değerlendirir.

Bulgaristan’da eğitim dili genellikle Bulgarca’dır. Ancak, birçok üniversite, uluslararası öğrencilerin kabul edilmesi nedeniyle İngilizce veya diğer yabancı dillerde dersler sunmaktadır. Ayrıca, Bulgaristan’da birçok üniversite, Erasmus programı dahil olmak üzere uluslararası öğrenci değişim programlarına katılmaktadır.

4. Bulgaristan’daki Üniversitelerin ve Yüksek Öğrenim Kurumlarının Tanıtımı

Bulgaristan’da, lisans, yüksek lisans ve doktora programları sunan birçok üniversite ve yüksek öğrenim kurumu bulunmaktadır. Bazı popüler üniversiteler arasında Sofya Üniversitesi, Teknik Üniversitesi, Plovdiv Üniversitesi ve Varna Tıp Üniversitesi yer almaktadır. Üniversiteler genellikle farklı bölümlere ayrılmış fakülteler halinde yönetilmekte ve her fakültenin kendine özgü öğretim programı ve dersleri bulunmaktadır.

2023 yılı itibariyle Bulgaristan’daki üniversite sayısı 46’dır. En başarılı Bulgaristan üniversiteleri şunlardır:

Bulgaristan’daki üniversitelerin birçoğu, dünya çapındaki üniversitelerle ortaklık kurmuş ve öğrencilerine uluslararası eğitim fırsatları sunmaktadır. Ayrıca, Bulgaristan hükümeti ve özel kuruluşlar tarafından sunulan birçok burs imkânı mevcuttur.

Bulgaristan’daki eğitim sistemi, genellikle lisans programlarının 4 yıl, yüksek lisans programlarının 2 yıl ve doktora programlarının 3-4 yıl sürdüğü bir yapıya sahiptir. Eğitim dili İngilizce olan üniversiteler de bulunmaktadır. Bulgaristan’daki üniversitelerde değerlendirmeler altılık not sistemi üzerinden yapılmaktadır. Notu 2 ve altı olan öğrenciler ders tekrarı yapmalıdır.

Üniversiteler genellikle farklı bölümlere ayrılmış fakülteler halinde yönetilmekte ve her fakültenin kendine özgü öğretim programı ve dersleri bulunmaktadır. Bulgaristan’da üniversitelerde öğrencilerin aldığı eğitim, teorik ve pratik derslerin yanı sıra projeler, seminerler ve araştırmalar da içermektedir. Ayrıca, staj imkanları da öğrencilerin iş deneyimi kazanmalarına ve kariyerlerine başlamadan önce pratik becerilerini geliştirmelerine yardımcı olmaktadır.

Bulgaristan hükümeti, yüksek öğrenim kurumlarının kalitesini yükseltmek ve öğrencilerin ihtiyaçlarını karşılamak için sürekli olarak eğitim sistemini güncellemektedir. Ayrıca, yüksek öğrenim kurumlarında eğitim alan öğrencilere burs imkanları sunmaktadır.

5. Bulgaristan’da Eğitim Alanında Popüler Bölümler ve Programlar

Bulgaristan’da eğitim alanında popüler olan bölümler ve programlar, birçok öğrenci için cazip seçenekler sunar. Bunlardan en popüler olanları şunlardır:

Tıp ve Sağlık Bilimleri Bölümleri: Bulgaristan’da tıp ve sağlık bilimleri, popüler bir eğitim alanıdır. Bulgaristan’daki tıp fakülteleri, tıp eğitimi için gerekli olan tüm araç ve gereçlere sahip modern tesislerdir. Özellikle Sofya Üniversitesi Tıp Fakültesi, tıp alanında en popüler fakültelerden biridir.

Mühendislik ve Teknoloji Bölümleri: Bulgaristan’daki mühendislik ve teknoloji bölümleri, özellikle Avrupa ülkeleri arasında saygın bir konuma sahiptir. Bulgaristan’daki mühendislik fakülteleri, öğrencilere ileri teknolojik ekipman ve araçlarla donatılmış modern laboratuvarlar sunar. Bu bölümdeki programlar arasında bilgisayar mühendisliği, elektronik mühendisliği, makine mühendisliği ve endüstri mühendisliği gibi popüler seçenekler yer alır.

Ekonomi ve İşletme Bölümleri: Bulgaristan’daki işletme fakülteleri, uluslararası kabul görmüş eğitim programları sunar ve öğrencileri iş dünyasının gereksinimlerine göre hazırlar. Bu bölümdeki programlar arasında yönetim, pazarlama, finans ve muhasebe gibi popüler seçenekler yer alır.

Dil ve Edebiyat Bölümleri: Bulgaristan’da dil ve edebiyat bölümleri, özellikle yabancı dil öğrenmek ve farklı kültürleri anlamak isteyen öğrenciler için popüler bir seçenektir. Bu bölümlerde Bulgar dili, İngilizce, Almanca, Fransızca, İspanyolca, İtalyanca ve Rusça gibi farklı dillerde programlar sunulmaktadır. Edebiyat bölümlerinde ise öğrenciler, edebi eserlerin analizi ve yorumu gibi konulara odaklanırlar.

Okuma Tavsiyesi

Bulgaristan’da şirket nasıl kurulur? Şirket türleri nelerdir? Yabancılar Bulgaristan’da nasıl şube açarlar? Bulgaristan’da yatırım yapmak yatırım yapmak için derin bir okuma yapın!

6. Bulgaristan’da İngilizce Eğitim Veren Üniversiteler

Bulgaristan’da Türkçe eğitim veren bir üniversite bulunmamaktadır. Bununla birlikte, Bulgaristan’da İngilizce eğitim veren üniversiteler vardır. Bunlar arasında popüler olanlar şunlardır:

Bulgaristan Sofya Üniversitesi (1888)
Sofya Tıp Üniversitesi (1917)
Varna Tıp Üniversitesi (1961)
Sofya Teknik Üniversitesi (1945)
Bulgaristan Ulusal Spor Akademisi (1942)
Avrupa Politeknik Üniversitesi (1836)
Bulgaristan Ulusal Tiyatro ve Film Sanatları Akademisi (1948)

Bunun yanında, Bulgaristan’da uzaktan eğitim veren üniversiteler de bulunmaktadır. Sofya Üniversitesi ve Varna Özgür Üniversitesi bunların başındadır. Bu üniversitelerde yüz yüze eğitim ile uzaktan eğitim müfredatı ile aynıdır.

7. Uluslararası Öğrenciler İçin Bulgaristan’da Erasmus Üniversiteleri

Erasmus programı, Avrupa Birliği’nin geniş öğrenci değişim programıdır ve üniversite öğrencilerine Avrupa’da farklı bir ülkede eğitim alma fırsatı sunar. Bulgaristan’daki Erasmus üniversiteleri her yıl binlerce öğrenciye ev sahipliği yapmaktadır. Bu üniversitelerde eğitim almak isteyen uluslararası öğrenciler, ilgili üniversitenin web sitesinde Erasmus programına katılmak için gerekli bilgileri ve başvuru sürecini bulabilirler.

Bulgaristan’daki Erasmus üniversitelerini kısaca tanıyalım:

Sofya Üniversitesi: Bulgaristan’ın başkenti Sofya’da yer alan Sofya Üniversitesi, Erasmus programına katılan öğrenciler için birçok farklı lisans ve lisansüstü program sunmaktadır.

Plovdiv Üniversitesi: Bulgaristan’ın en eski ve en prestijli üniversitelerinden biri olan Plovdiv Üniversitesi, uluslararası öğrenciler için Erasmus programına katılma imkanı sunmaktadır.

Varna Teknik Üniversitesi: Bulgaristan’ın deniz kıyısındaki Varna şehrinde yer alan Varna Teknik Üniversitesi, mühendislik, bilim ve teknoloji alanında Erasmus programına katılan öğrencilere geniş bir yelpaze sunmaktadır.

Burgaz Üniversitesi: Burgaz Üniversitesi, Karadeniz kıyısındaki Burgaz şehrinde yer almaktadır ve Erasmus programına katılan öğrencilere İngilizce öğretilen birçok lisans ve lisansüstü programı sunmaktadır.

Ruse Üniversitesi: Kuzeydoğu Bulgaristan’da yer alan Ruse Üniversitesi, Erasmus programına katılan öğrencilere çeşitli mühendislik ve teknoloji programları sunmaktadır.

Bulgaristan’da Erasmus eğitimi alınabilecek diğer üniversitelerin listesi ise şu şekildedir:

Ulusal ve Dünya Ekonomisi Üniversitesi
Sofya Teknik Üniversitesi
Sofya Tıp Üniversitesi
Bulgaristan Ulusal Sanat Akademisi
Kimya Teknolojisi ve Metalurji Üniversitesi
Bulgaristan Ulusal Spor Akademisi (Vassil Levski)
Bulgar Bilimler Akademisi
Varna Tıp Üniversitesi

8. Bulgaristan’da Eğitim Almak İsteyen Uluslararası Öğrenciler İçin En İyi Şehirler

Bulgaristan’da eğitim almak isteyen uluslararası öğrenciler için en iyi şehirleri seçerken birçok faktör dikkate alınabilir. Örneğin, şehrin üniversitelerinin kalitesi, yaşam maliyetleri, kültürel etkinlikler ve sosyal hayat gibi kriterler önemli olabilir.

Birçok uluslararası öğrenci, canlı öğrenci yaşamına sahip olan iki büyük şehir olan Sofya veya Varna’da kendilerini bulur. Her ikisi de birçok kafe ve gece kulübüne sahip canlı yerlerdir ve güneşli günlerde ders çalışmak için birçok parka sahiptirler.
Bulgaristan, Sofya Üniversitesi, Ulusal ve Dünya Ekonomisi Üniversitesi ve Yeni Bulgar Üniversitesi gibi iyi üniversitelere ev sahipliği yapmaktadır. Ayrıca Varna’daki Ekonomi Üniversitesi ve Sofya’daki Ulusal Spor Akademisi gibi uzmanlaşmış okullar da bulunmaktadır.

Sofya: Bulgaristan’ın başkenti olan Sofya, ülkenin en büyük üniversitelerine ev sahipliği yapmaktadır. Ulusal Kültür Enstitüsü, Sofya Üniversitesi, Teknik Üniversite, Tıp Üniversitesi ve Ulusal Spor Akademisi gibi birçok saygın eğitim kurumu bulunmaktadır. Ayrıca, Sofya, hareketli bir kültürel ve sosyal hayata sahiptir ve öğrenciler için birçok etkinlik sunmaktadır.

Plovdiv: Plovdiv, Bulgaristan’ın ikinci büyük şehridir ve yüksek öğrenim kurumları açısından zengindir. Plovdiv Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Güzel Sanatlar Akademisi ve Mimarlık ve İnşaat Üniversitesi gibi birçok saygın eğitim kurumu bulunmaktadır. Plovdiv ayrıca tarihi ve kültürel bir şehirdir ve birçok öğrenci etkinliği yapılır.

Varna: Varna, Bulgaristan’ın sahil şehridir ve turizm, ticaret ve ulaşım açısından önemlidir. Varna Üniversitesi, Ekonomi Üniversitesi ve Tıp Fakültesi gibi birçok saygın eğitim kurumu bulunmaktadır. Ayrıca, Varna, sahil bölgesi ve plajları ile ünlüdür.

Burgaz: Burgaz, Karadeniz kıyısında yer alan bir şehirdir ve özellikle denizcilik alanında eğitim almak isteyen öğrenciler için idealdir. Burgaz Üniversitesi, Denizcilik Fakültesi ve Uluslararası İlişkiler ve Toplum Bilimleri Fakültesi gibi saygın eğitim kurumlarına ev sahipliği yapmaktadır. Ayrıca, Burgaz tarihi bir şehirdir ve öğrenciler için birçok turistik aktivite yapmak mümkündür.

Bilgi Kutusu

MHR & Partners olarak, Bulgaristan’da deneyimli partnerimiz yoluyla Bulgaristan’da okumak isteyen öğrenciler için Bulgar üniversitelerine başvuru, denklik ve öğrenci vizeleri konularında danışmanlık hizmeti vermekteyiz.

9. Bulgaristan’da Eğitim Almak İsteyen Uluslararası Öğrenciler İçin Gerekli Belgeler

Bulgaristan’daki üniversitelerde okumak isteyen kişilerin üniversitelerin uluslararası departmanlarıyla görüşmesi, kayıt evraklarını iletmesi, eğitim ücretini ödemesi gerekmektedir. Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarının Bulgaristan’da eğitim almalarının önünde herhangi bir yasal engel bulunmamaktadır.

Bulgaristan’da eğitim almak için uluslararası öğrencilerin sahip olması gereken belgeler şunlardır:

Pasaport ve Vize İşlemleri: Bulgaristan’da eğitim almak isteyen öğrencilerin öncelikle pasaportları olmalıdır. Pasaportlarının geçerlilik süresi en az altı ay olmalıdır. Ayrıca Bulgaristan’a seyahat etmek için bir vize gerekebilir. Vize başvurusu yapmadan önce, Bulgaristan’ın öğrencinin ülkesinde bir konsolosluğu var mı diye kontrol edilmesi gerekir. Vize başvurusu sırasında öğrencilerin gerekli belgeleri tamamlamaları ve Bulgaristan konsolosluğunda belirtilen ücreti ödemeleri gerekmektedir. Bulgaristan üniversitelerinden kabul alan Türk vatandaşlarının Bulgaristan ulusal (D tipi) vize alması gerekmektedir.

Kabul Mektubu ve Öğrenci Kimliği: Bulgaristan’da bir üniversiteye kabul edilmek için öğrencilerin başvuru sürecinde bir dizi belgeyi sunmaları gerekiyor. Kabul mektubu, öğrencinin okula kabul edildiğini gösteren bir belgedir ve öğrencilerin Bulgaristan’a gelirken yanlarında taşımaları gerekiyor. Öğrenciler ayrıca okuldan bir öğrenci kimliği alacaklardır, bu kimlik Bulgaristan’da öğrencinin kişisel bilgilerini ve öğrenci numarasını içerecektir.

Sağlık Sigortası ve Diğer Gereklilikler: Bulgaristan’da eğitim almak isteyen öğrencilerin genellikle sağlık sigortası sahibi olmaları gerekir. Sağlık sigortası, öğrencilerin hastalanması veya kazaya uğraması durumunda tıbbi masraflarını karşılamak için gereklidir. Öğrencilerin banka hesapları ve konaklama belgeleri gibi belgeleri de tamamlamaları gerekebilir. Bu belgelerin tamamlanması, öğrencilerin Bulgaristan’da eğitim almak için gerekli tüm belgelere sahip olmalarını sağlayacaktır.

Bulgaristan’da üniversite başvurusu yapma aşamaları şu şekildedir

Başvuru yapmaya uygun şartlar sağlayan kişiler, Bulgaristan’daki ilgilendikleri üniversitenin yabancı öğrenciler departmanı ile iletişime geçer.
Başvuru tarihleri kapsamında pasaport, kimlik fotokopisi, fotoğraf, lise diploması, lise transkripti, sağlık raporu ve 18 yaşından küçük olan öğrenciler için muvafakatname ile başvuru yapar.
Başvuru evrakları kabul edilen öğrenciler, üniversitenin belirlediği yıllık eğitim ücretini öder.
Ödeme dekontunu üniversitedeki öğrenci işlerine iletir.
Ödemesi onaylanan öğrenciler üniversiteye kabul olmuş olur.

10. Bulgaristan’da Sınavsız Üniversiteye Girmek Mümkün Müdür?

Bulgaristan’da uluslararası öğrenciler için sınavsız üniversite okuma imkanı vardır. Bulgaristan’da sınavsız üniversite okuyabilmek için gereken şartlar şunlardır:

Lise mezunu olmak
Lise mezuniyet not ortalamasının 4’lük not sistemi üzerinden en az 2,50 ve 100’lük not sistemi üzerinden en az 62,50 olması
Yıllık eğitim ücretini peşin ödemek

Eğitim ücretini ödeyerek sınavsız olarak Bulgaristan’daki üniversitelere kabul edilen Türk öğrencilere kabul belgesi gönderilmekte ve kabul belgesi ve diğer gerekli belgelerle Bulgaristan Konsolosluğu’na Bulgaristan öğrenci vizesi için başvuru yapılması gerekmektedir. Öğrenciler ilk olarak 1 yıllık hazırlık eğitimine tabi tutulmakta ve başarı ile tamamlaması sonucunda lisans bölümüne geçebilmektedir.

Sofya Üniversitesi, Sofya Tıp Üniversitesi, Pleven Tıp Üniversitesi, Sofya Teknik Üniversitesi, Varna Özgür Üniversitesi ve Vuzf Üniversitesi olmak üzere Bulgaristan’da sınavsız öğrenci kaydı alan 6 adet üniversite bulunmaktadır.

11. Uluslararası Öğrenciler İçin Bulgaristan’da Öğrenim Ücretleri ve Burslar

Bulgaristan’da öğrenim ücretleri lisesine, üniversitesine ve bölümüne göre değişkenlik arz etmektedir.

Uluslararası öğrenciler için Bulgaristan’da ücretsiz üniversite eğitimi imkanı (burslar hariç) bulunmaz. Bulgaristan’daki özel üniversite fiyatları, devlet üniversitelerinin fiyatlarından daha pahalıdır. Bulgaristan’da üniversite eğitim ücretleri, hazırlık eğitimi için yıllık ortalama 2.500 Euro civarındadır. Bir lisans derecesi için ortalama oran yılda 3000 EUR ile 6000 EUR arasında değişmektedir. Lisansüstü programlar genellikle biraz daha ucuzdur ve 3000 EUR- 5000 EUR arasındadır. Tıp, eczacılık ve diş hekimliği gibi programların ücretleri daha yüksek olup üniversitesine göre yılda 7.000 EUR ile 9.000 EUR arası değişmektedir. Doktora programı ücretleri nispeten daha düşük olup 2000 Euro ile 4000 Euro arasında farklılaşır.

Bulgaristan’daki devlet üniversitelerinde yüksek lisans eğitimlerinin ücretleri lisans eğitim ücretlerinden daha fazladır. Sosyal bilimlere yönelik bölümler için yıllık ortalama 4.000 Euro, mühendislik bölümleri için 6.000 Euro, sağlık bilimlerine yönelik bölümler için yıllık ortalama 10.000 Euro civarında olmaktadır. Öğrenim ücretleri konusunda bilgi almak için ilgi duyduğunuz üniversite ve programın web sitesini ziyaret etmenizi öneririz.

Avrupa Birliği üye ülke vatandaşları ile 3. ülke vatandaşları için Bulgaristan’daki üniversite eğitim ücretleri benzerlik gösterir. Bulgarlar vatandaşları üniversite eğitimi için öğrenim harcı öderler, ancak bunlar genellikle uluslararası öğrencilerin ödediğinden daha düşüktür.

Bulgaristan’da eğitim burs imkanları oldukça geniştir. Sunulan en popüler burslardan biri, Doğu Avrupa Yurtdışında Eğitim (EESA) Bursu olup doğu Avrupa’daki belirli ülkelerde okumak isteyen dünyanın her yerinden uluslararası öğrencilere açıktır. Bulgar okullarının çoğunda, uluslararası öğrenciler için okulun kendi bursları bulunmaktadır.

Bulgaristan ekonomisi için öncelikli alan olarak belirlenmiş pedagoji, makine mühendisliği, elektronik mühendisliği, otomotiv mühendisliği, enerji mühendisliği, kimya mühendisliği ve yazılım mühendisliği gibi bölümlerde Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarının okumaları ve başarılı olmaları durumunda burs kazanma şansları oldukça yüksektir.

12. Bulgaristan’da Uluslararası Öğrenciler İçin Eğitim Sonrası Kariyer Olanakları

Bulgaristan’da eğitimli olmanın avantajları oldukça fazladır. Ülkedeki birçok uluslararası şirket, nitelikli işgücü arayışı için Bulgaristan’da eğitim görmüş öğrencileri tercih eder. Bulgaristan’da eğitim almak, genellikle uluslararası bir öğrenci olarak öğrenim gördüğünüz alanla ilgili iş olanakları açar. Bulgaristan’da birçok sektörde iş fırsatları vardır, özellikle turizm, bilişim teknolojileri, enerji, telekomünikasyon, perakende satışlar, bankacılık ve finans, sağlık hizmetleri ve endüstriyel üretim sektörlerinde bir talep söz konusudur.

Bulgaristan’ın uluslararası şirketler için çekici bir iş yeri haline gelmesindeki nedenlerden biri de düşük maliyetlerdir. İşletmeler, rekabetçi ücretler ve düşük vergi oranları nedeniyle ülkede iş yapmaktan memnuniyet duyuyorlar. Ayrıca, ülke Avrupa Birliği’ne üye olduğu için, diğer AB ülkeleriyle iş yapmak daha kolay hale gelmiştir.

Bulgaristan’da eğitimli olmanın diğer bir avantajı, ülkenin coğrafi konumu nedeniyle Avrupa’da iş fırsatlarına ulaşımın kolay olmasıdır. Ayrıca, Bulgaristan’da eğitim alırken öğrenciler, yabancı dil becerilerini geliştirerek, kültürler arası iletişimde daha yetenekli hale gelirler. Bu da uluslararası kariyer fırsatlarına erişimlerini kolaylaştırır.

13. Uluslararası Öğrenciler İçin Bulgaristan’da Yaşam Maliyetleri

Uluslararası öğrenciler için Bulgaristan, Avrupa’nın diğer ülkelerine kıyasla daha ekonomik bir seçenek sunar. Özellikle üniversite şehirlerindeki yaşam maliyetleri makuldür. Öğrenciler için barınma, yeme içme, ulaşım gibi temel ihtiyaçların karşılanması oldukça uygun fiyatlıdır. Bunun yanı sıra, Bulgaristan’da eğitim alan uluslararası öğrenciler, burs imkanlarından da faydalanabilirler. Bulgaristan hükümeti ve diğer kuruluşlar, öğrencilere çeşitli burs imkanları sunmaktadır. Burslar, öğrencilerin eğitim maliyetlerini karşılamalarına ve hayat standartlarını yükseltmelerine yardımcı olur.

Bulgaristan’da aylık yaşam maliyetleri ortalama 300-400 Euro arasında değişmektedir. Bu maliyet öğrenci yurtları için ödenen ücrete, yemek giderlerine, ulaşım harcamalarına, kıyafet ve kişisel bakım ürünleri gibi masraflara karşılık gelmektedir. Bulgaristan’daki yaşam maliyetlerini kendi ülkenizle hatta yaşadığınız şehirle kıyaslamak için Numbeo sayfası faydalı bilgiler sunmaktadır.

Birçok uluslararası öğrenci başkent Sofya’da ikamet etmektedir. Sofya’da ortalama yaşama maliyeti, kira hariç, aylık 920 BGN (575 $). Yaşam maliyetleri içinde en büyük pay kira giderine aittir. Bununla birlikte hem Bulgar hem de uluslararası öğrencilerin çoğu üniversitede kalmayı tercih ediyor. Bulgaristan’da öğrenciler ya küçük yatak odalarında ya da daha büyük paylaşımlı dairelerde yaşama eğilimindedir. Bu durum öğrencilerin kira maliyet yükünü ciddi oranda azaltır.

Öğrenciler genellikle yemek ihtiyaçlarını okul yemekhanesinden karşılarlar. Günlük ihtiyaçları için gerekli olan temel gıda ürünleri de oldukça uygun fiyatlara satılmaktadır. Ülkede ulaşım da oldukça ekonomiktir ve öğrencilerin bütçesini aşmayacak seviyelerde tutulmaktadır.

Bunun yanı sıra, Bulgaristan’da birçok sosyal aktivite ve etkinlik de düzenlenmektedir. Öğrenciler, uygun fiyatlı sinema biletleri, konserler, tiyatrolar ve müzeler gibi birçok aktiviteye katılabilirler.

Sağlık hizmetlerine gelince, Bulgaristan’ın sağlık sistemi hızla gelişiyor. Bulgaristan’da sağlık hizmetleri tamamen ücretsiz değildir. Normalde bir doktora görünmek ve tedavi olmak için bir miktar ödeme yapmanız gerekir. Bulgaristan’da çalışan insanlar vergilendirme yoluyla sağlık sistemine katkıda bulunuyor. Bu, sağlık hizmetlerine erişmek için sağlık sigortanızı kullanmanız gerektiği anlamına gelir.

14. Uluslararası Öğrenciler İçin Bulgaristan’da Yurt ve Konaklama

Bulgaristan’daki yurt ücretleri üniversitesine göre 60 EUR ile 160 EUR arasında değişmektedir. Sofya, Varna ve Svishtov’da öğrencilerin kalabilecekleri konaklama seçenekleri bulunmaktadır. Sofya’da öğrenci yurtlarında konaklama ücretleri ortalama 100 Euro’dur ve yurt odaları iki kişiliktir. Yurtlarda yemek servisi yapılmaktadır ve yemekhaneler Türk öğrencilerin damak zevklerine uygun yemekler sunar.

Bulgaristan’da öğrenci yurtları genelde karmadır. Bulgaristan’daki yurtlarda öğrencinin isteğine bağlı olarak yalnızca kadın veya erkek yurdunda kalması da mümkündür.

Varna’da öğrenciler hem okul yurtlarında hem de yıldızlı otellerde konaklayabilirler. Kiralık dairede kalmak isteyen öğrenciler internet sitesinden ev bakabilirler. Varna’da ev kiraları Sofya’ya kıyasla daha ekonomiktir ve aylık ortalama ev kira ücretleri metrekare ölçüsüne göre 200-300 Euro arasındadır.

Svishtov Üniversitesi’nde öğrenciler, yeni tamamlanan yurt binasında 2 kişilik odalarda aylık 40 Euro ücret karşılığında konaklayabilirler. Odada tek kalmak isteyen öğrencilerin aylık ödemesi 60 Euro’dur. Svishtov Üniversitesi, işletme, bankacılık, finans ve sigorta gibi bölümlere sahiptir.

15. Bulgaristan’da Uluslararası Öğrenci Vizeleri

Bulgaristan’da okumak isteyenler, D-tipi vize alarak ülkeye giriş yapmak zorundadır. Ancak vize gereksinimleri ülkeden ülkeye değişebilir. Bulgaristan’da öğrenci vizesi almak isteyenler için genellikle aşağıdaki belgeler gereklidir:

Pasaport
Pasaport boyutunda iki fotoğraf
Tüm AB ülkelerinde geçerli sağlık sigortası
Banka hesap beyanlarıyla mali açıdan kendine yeterlilik kanıtı. Bu genellikle yarım yıllık öğrenim ücretini karşılayacak miktarda para olmalıdır.
Bulgaristan seyahat biletleri
Önceki Bulgaristan veya Schengen vizelerinin fotokopileri
Bulgaristan’da bir okula kabul belgesi

Bu belgelerin orijinal dillerinde ve noter tasdikli Bulgarca tercümelerinin de ibrazı gerekiyor. Belgeler en yakın Bulgaristan elçiliği veya konsolosluğuna şahsen teslim edilmelidir. Vize başvuru ücreti 100 Eur’dur.

Bulgaristan’a varışta geçici oturma izni başvurusu yapılması gerekiyor. Bunun için kayıt belgesi ve yukarıda bahsedilen belgeler tekrar ibraz edilmelidir. Başvuru ücreti 40 €’dur. Geçici oturma izni haftada yirmi saat çalışma izni sağlar.

Ayrıca, Bulgaristan’da alınan öğrenci vizesi ve oturma izni, Romanya, Hırvatistan ve Kıbrıs’a seyahatlerde de geçerlidir. Ancak, Sırbistan, Kuzey Makedonya veya Yunanistan’a seyahat etmek isteyenler ayrı bir vize almak zorundadır.

Oturma izninizle çalışabileceğiniz için, bazı öğrenciler yarı zamanlı çalışabilir. Ancak, iyi bir Bulgarca bilgisi olmadan iş bulmanın zorlukları vardır. Bununla birlikte, her yaz Bulgaristan’ı çok sayıda turist ziyaret etmektedir. Almanca, Rusça veya Mandarin gibi ortak bir dil konuşuyorsanız, turistlerle çalışan bir iş bulabilirsiniz.

16. Uluslararası Öğrenciler İçin Bulgaristan’da Eğitim Almanın Riskleri Nelerdir?

Bulgaristan’da eğitim almak isteyen uluslararası öğrenciler için bazı riskler de bulunmaktadır. Bunlar aşağıdaki gibi sıralanabilir:

Dil Engeli: Bulgaristan’da resmi dil Bulgarca’dır ve eğitim de Bulgarca olarak verilmektedir. Uluslararası öğrenciler, özellikle de Bulgarca bilmeyenler, eğitim alırken dil engeli yaşayabilirler. Bununla birlikte, birçok üniversite İngilizce dilinde eğitim vermektedir.

Kültür Farklılıkları: Bulgaristan, Batı Avrupa ülkeleriyle kıyaslandığında farklı bir kültüre sahiptir. Öğrenciler bu kültür farklılıklarına uyum sağlamakta zorlanabilirler. Ancak, Bulgaristan’da gençler arasında İngilizce yaygın bir şekilde kullanıldığından, uluslararası öğrencilerin kültürel adaptasyonları daha kolay olabilir.

Eğitim Kalitesi: Bazı üniversitelerde, özellikle de küçük ve özel üniversitelerde, eğitim kalitesi sorunlu olabilir. Bazı uluslararası öğrenciler, üniversitelerin kalite kontrol mekanizmalarının yetersiz olabileceğinden endişe edebilirler. Bu nedenle, öğrencilerin okullarını seçerken dikkatli bir araştırma yapmaları önerilir.

Yasal Sorunlar: Bulgaristan’da yasal sorunlarla karşılaşabilirsiniz. Özellikle, vize işlemleri ve oturma izni süreçleri oldukça karmaşık olabilir. Bazı öğrenciler, bu süreçleri başarısızlıkla sonuçlanan birçok başvuru nedeniyle yaşadıkları stres ve belirsizlik nedeniyle rahatsızlık duyabilirler.

Uluslararası öğrenciler, bu riskleri dikkate alarak Bulgaristan’da eğitim almaya karar vermeden önce iyi bir araştırma yapmalı ve gerekli önlemleri almalıdırlar.

özge tEKE

MERKEZ OFİS | KURUMSAL İLETİŞİM

Size Yardımcı Olalım

Bulgaristan’da eğitim almak için bana e-posta gönderebilir, Whatsapp üzerinden yazışabilir veya aşağıdaki şirket telefon numarasından mesai saatleri içinde (hafta içi 9:00 – 18:00 arası) beni arayabilirsiniz.

+90 542 208 5308

İlginizi çekebilecek diğer makaleler:

E-BÜLTEN

Yurt dışı yatırım ve vergi konulu içeriklerimizden haberdar olmak için kaydolun!

Bizi takip edin, yeni yazılarımızdan haberdar olun!

The post Uluslararası Öğrenciler İçin Bulgaristan’da Eğitim Rehberi first appeared on MHR & Partners.

Bulgaristan’da Yatırım Yapmak İsteyenler İçin Genel Piyasa Analizi

MHRPartner — Sat, 06 Aug 2022 13:19:58 +0000

Cem Ülker - Kanal Geliştirme ve Analiz Yöneticisi

Türkiye’ye coğrafi olarak yakın olmasından ve devasa ekonomik büyüklüğünden dolayı Avrupa Birliği, yurt dışına açılmak, şirket kurmak, yatırım yapmak isteyen girişimciler için muazzam fırsatlar barındırmaktadır. Son zamanlarda Türkiye ekonomisinde baş gösteren riskler de bu açılma ihtiyacını daha rasyonel hale getirmektedir. Bu yazımızda, komşumuz ve aynı zamanda Avrupa Birliği ülkesi olan Bulgaristan’da şirket kurmak isteyen firmalar için özet bir pazar analizi ortaya koyacağız. Perakende sektörüne ise özel olarak değineceğiz. Konuyu 7 ana başlıkta ele alacağız.

Genel Ülke Bilgileri
Bulgaristan’ın Demografik Yapısı
Bulgaristan’ın Ekonomik Verileri
Bulgaristan’da Vergi Oranları
Bulgaristan’da Şirket Kurmak
Bulgaristan’da Perakende Sektörü
Sonuçlar

Şimdi sırasıyla bu başlıkları inceleyelim.

1. Genel Ülke Bilgileri

Devletin Adı	Bulgaristan Cumhuriyeti
Ülkenin Başkenti	Sofya
Resmi Dili	Bulgarca
Komşuları	Türkiye, Sırbistan, Makedonya, Romanya, Yunanistan
Üyesi Olduğu Uluslararası Kuruluşlar	AB, NATO, BM, IMF, WTO, Dünya Bankası vs
Kentsel Nüfus Oranı	72,9%
Ortalama Yıllık Nüfus Artışı	-0,5%
Mesai Günleri	Pazartesi – Cuma
Uluslararası Telefon Kodu	+359

Okuma Tavsiyesi

Bulgaristan’da Şirket Kurmak başlıklı sayfamızı da incelemenizi öneririz. Bulgaristan’da şirket türleri nelerdir? Yabancılar şirket nasıl kurabilir? Şube veya temsilcilik nasıl açılır? Yabancı yatırımcılara sağlanan teşvikler nelerdir? Vergi oranları nasıldır? Tüm bu soruların cevaplarını söz konusu sayfamızda bulabilirsiniz.

2. Bulgaristan’ın Demografik Yapısı

Avrupa Birliğinin toplam nüfusu 447,4 milyon, Türkiye’nin nüfusu 84 milyon düzeylerinde olup Bulgaristan’ın nüfusu 2021 yılında 6,8 milyondur. Yıllık bazlı nüfus sayısına baktığımızda nüfusta azalma olduğunu görmekteyiz.

Yukarıda da değindiğimiz gibi ülkede toplam 6,8 milyon kişi yaşamaktadır. Bu rakam 2019 yılı verilerine bakıldığında AB nüfusunun %1,4’ünü oluşturmaktadır. 3,3 milyonu erkek nüfusunu (%48,4) oluştururken geriye kalan 3,5 milyon ise kadın nüfusunu (%51,6) oluşturmaktadır. Yeni doğan ile yaşlı nüfus karşılaştırıldığında nüfusun her geçen yıl azaldığı görülmektedir.

2020 ve 2021 doğum verilerine baktığımızda ise ortalamada yaklaşık 59.000 kişi doğmuştur.

2021 yılında nüfusun şehir bazlı verisine baktığımızda ülkenin başkenti olan Sofya’nın 1,5 milyon nüfus (%22,5) ile en kalabalık şehri olduğu görülmektedir. Ülke nüfusunun %50’si ise 5 şehirde yaşamaktadır.

Genel durumda tüm nüfus verileri Bulgaristan nüfusunun git gide küçülmekte olduğunu bize göstermektedir. 65 yaşın üzerindeki kişi sayısı nüfusun %21,6 sını oluşturmaktadır. Bu durum nitelikli iş gücüne sahip genç nüfusunun da buna paralel olarak olarak azaldığını gösterir.

2. Bulgaristan’ın Ekonomik Verileri

Bulgaristan’ın ekonomik verilerine baktığımızda serbest piyasa şartlarında ilerleyen orta düzeyde bir ekonomisi olduğu görülmektedir. Bulgaristan satın alma gücü paritesine göre 2019 verilerinde dünyada 74’üncü sırada yer almaktadır.

Ülkenin GSYİH’sı 70 milyar dolara yaklaşmış olup 2019’dan 2020’ye geçerken %1,4’lük bir artış gerçekleşmiştir.

Bulgaristan’da kişi başına düşen GSYİH baktığımızda ise 2020 yılında 10.000 $ üzerine çıkmıştır. Avrupa Birliği Bölgesine baktığımızda ise kişi başına düşen GSYİH 34.000 $ üzerindedir. Aynı dönemde Türkiye’deki durum ise 8.500 $ seviyelerindedir.

2019 ve 2020 yıllarına baktığımızda Bulgaristan’ın kişi başına düşen GSYİH’sı Türkiye’yi geçmiş durumdadır.

Bulgaristan’ın tüketici fiyatlarındaki enflasyon verisine baktığımızda 2014 ile 2016 yılları arasında eksi enflasyon açıklamış olup son 2021 yılına baktığımızda ise yıllık enflasyon %3,3 açıklanmıştır. Aynı dönemde Avrupa Birliği enflasyonu %2,6 açıklanmış olup Türkiye’nin enflasyonu ise %19,6’dır.

2015 yılına baktığımızda hem Bulgaristan (-0,1%) hem de Avrupa Birliği (-0,1%) eksi enflasyon açıklamışlardır.

Türkiye’de ise enflasyon 2017 yılından itibaren çift hanelere yükselmiştir.

Kişi başına yoksulluk verisi incelendiğinde (günlük 1,9 $) toplam nüfusa göre yoksul kişi sayısında azalma görülmektedir. 2015 yılında toplam nüfus içerisinde oran %3,4’e çıkmış olsa bile 2019 yılına baktığımızda bu oran %0,9’a gerilemiştir.

İşsizlik oranı tabloda görülen yıllara göre 2013 yılında en yüksek seviyesine ulaşmıştır ama son 3 yıla baktığımızda %5 seviyesine oturmuş durumdadır.

Avrupa Birliği ülkelerinde ise bu oran 2010 – 2021 yılları incelendiğinde 2013 yılında en yüksek (%11,30) seviyesinde çıksa da 2018 yılından itibaren %7 seviyelerine oturmuştur.

Türkiye’de ise en düşük seviye 2012 yılında %8,10’dur. 2021 yılına baktığımızda da %13,40 seviyesinde olup 2010 – 2021 yılları arasında en yüksek seviyeye ulaştığını görmekteyiz.

2021 yılında toplam 3,4 milyon kişi istihdam ediliyor olup bunların 2,6 milyonu ücretli çalışanlardan 860 binlik kısmı da serbest meslek sahiplerinden oluşmaktadır.

Bulgaristan’da şirketlerde çalışan kişi sayısına göre inceleme yaptığımızda 9 kişiye kadar olan işletmelerin oranı %93 civarında olup 10-49 kişi çalışanı olan işletmelerin oranı %5,7’dir.Türkiye’ye baktığımızda ise 9 kişiye kadar olan işletmelerin oranı %95 civarında olup 10-49 kişi çalışanı olan işletmelerin oranı %4 seviyesindedir. Türkiye’de 9 çalışana kadar işletme oranı Bulgaristan’a göre daha fazla olduğu görülmektedir.

4. Bulgaristan’da Vergi Oranları

Basit anlamda vergiler aşağıdaki gibidir.

– KDV oranı (otelcilikte uygulanan %9 KDV oranı hariç) tüm ürünler için % 20’dir.

– Kurumlar vergisi oranı %10’dur.

– Gelir vergisi oranı %10’dur.

– Temettü vergisi %5 oranındadır.

5. Bulgaristan’da Şirket Kurmak

Limited ve anonim şirket kuruluşuyla ilgili bilgiler ticaret bakanlığında yayınlanmış olup, aşağıdaki gibidir.

Yabancı yatırımcılar tarafından en çok tercih edilen ticari oluşumlar limited şirket (EOOD veya OOD), anonim şirket (EAD veya AD), şubeler ve ticari temsilciliklerdir. Limited şirket (OOD) türünü genellikle daha küçük çaplı iş yapan firmalar tercih etmektedir. Yönetimi anonim şirketlere göre daha kolaydır. Anonim şirketlerin (AD) yönetimleri yapıları gereği daha komplekstir.

Limited şirket (Bulgaristan’da OOD olarak kısaltılmaktadır) sermayesinin asgari 2 leva (1,02 €) olması gerekmektedir.
Anonim şirket (Bulgaristan’da AD olarak kısaltılmaktadır) sermayesinin asgari 50.000 leva (yaklaşık 25.565 €) olması gerekmektedir.

Türkiye’de yerleşik bir gerçek veya tüzel kişi tek başına Bulgaristan’da bir limited veya anonim şirket kurabilmektedir. Bulgaristan Ticaret Kanunu’na göre bir kişi kendi başına bir limited veya anonim şirket kurma hakkına sahiptir. Bu durumda şirketin türü tek kişilik limited şirket olan EOOD’dir, anonim şirket için ise EAD’dir. Türkiye’de yerleşik bir gerçek veya tüzel kişinin Bulgaristan’da tek başına bir limited veya anonim şirket kurması konusunda bir sınırlama bulunmamaktadır.

Kaynak: https://ticaret.gov.tr/data/5b8baa9a13b87606107417c2/Bulgaristan%20Pratik%20Bilgiler%20Notu.pdf

6. Bulgaristan’da Perakende Sektörü

Toptan ve perakende ticaretin kapsadığı alanda yaklaşık 381.000 kişi çalışmaktadır. Son 3 aydan beri benzer seviyelerdedir.

2015 yılı baz alındığında perakende ticareti hem gıda, içecek ve tütünde hem de gıda dışı ürünlerde artış göstermektedir. Son 2 aya baktığımızda gıda dışı ürünlerin perakende ticareti gıda, içecek ve tütün perakende ticaretini geçtiği görülmektedir.

2020 yılı satış gelirine baktığımızda en çok satış yapan 30 perakende markası (4,8 milyar €) aşağıdaki tabloda yer almaktadır.

Kaufland Bulgaria listedeki toplam cironun yaklaşık %19’unu tek başına yapmaktadır.
Listede yer alan ilk 5 perakende markası listedeki toplam cironun yaklaşık %56’sını tek başına yapmaktadır.

7. Sonuçlar

Bulgaristan’da şirket kurmak ve yatırım yapmak isteyen şirketler için oluşturduğumuz SWOT Analizi Tablosu aşağıdadır.

Güçlü Yanlar

· Enflasyon ortalamaya göre düşük

· İşsizlik oranı ortalama göre düşük seviyede

· Kişi başına düşen yoksulluk oranı düşüş eğiliminde

Zayıf Yönler

· Yaşlı nüfus artıyor.

· Doğum oranı düşük seviyede

· Hem doğum az, hem de ülke dışına göçler yüksek olduğu için nüfus azalış eğiliminde

· Kişi başına GSYİH AB’ye göre düşük

Fırsatlar

· AB’ye açılmak için ilk adım olabilir.

Tehditler

· Firmalar hakkında yeterli bilgiye ulaşılamaması

· AB ülkelerinde seyahat özgürlüğü, farklı AB ülkelerinden alışveriş kolaylığı

· Uluslararası krizlerin yaşanması

Nüfusun %50’si 5 şehirde yaşıyor ve ülke nüfusu her geçen gün azalıyor.

Ülkenin ekonomik durumuna baktığımızda ülkede enflasyon, işsizlik oranları düşük gözükmektedir.

Yoksulluk oranı ise düşüktür. Kişi başına düşen GSYİH’sı kısmi olarak artmaktadır.

Ülke genelinde 9 ve daha az personel çalıştıran işletme sayısı ise %92 seviyesindedir.

Perakende sektöründe rakipleri incelediğimizde ise ülkede yıllardır olan oturmuş markalar yer almaktadır.

Pazarı küçülen,
GSYİH’sı 2018-2020 tarihlerde 68 Milyar $ seviyesinde olan,
Yıllardır markalaşmış olan şirketlerin olduğu bir pazardan pay almanın güçlükleri bulunmaktadır.

Kaynaklar:

https://nsi.bg/bg

https://infostat.nsi.bg/infostat/pages/module.jsf?x_2=12&lang=bg

https://www.tuik.gov.tr/

https://data.worldbank.org/?locations=BG-EU-TR

özge tEKE

MERKEZ OFİS | KURUMSAL İLETİŞİM

Size Yardımcı Olalım

Kolay ulaşabilir olmak ve açık iletişim firmamızın temel ilkelerindendir.

Bulgaristan’da şirket kurmak ve yurt dışı bağlantılı diğer hizmetlerimiz hakkında bilgi ve teklif almak için bana e-posta gönderebilir veya aşağıdaki şirket telefon numarasından mesai saatleri içinde (hafta içi 9:00 – 18:00 arası) beni arayabilir veya yazışabilirsiniz.

+90 542 208 5308

kurumsal.iletisim@mhrpartner.com

İlginizi çekebilecek diğer içerikler:

The post Bulgaristan’da Yatırım Yapmak İsteyenler İçin Genel Piyasa Analizi first appeared on MHR & Partners.