41 Seri No.lu KDV Genel Tebliği İle Neler Değişti?

21 Nisan 2022 Tarih ve 31816 Sayılı Resmî Gazete yayımlanarak yürürlüğe giren 41 Seri No.lu KDV Genel Tebliği birlikte ne tür değişikliklerin olduğunu firma sahipleri ve vatandaşlar merak etmektedir. Bu tebliğ, devletten KDV iade alacağı hakkı olan şirketlerin iade haklarında da bir takım yeni düzenlemeler getirmiştir. Bu sirkülerde bu değişikliklerin neler olduğunu izah edeceğiz.

1- İmalatçı – İhracatçılara İade Talep Edilecek Tutarın İhraç Bedelinin %10’u Şeklinde Götürü Olarak Tespitine İmkân Tanıyan KDV Düzenlemesi

 

Bu madde 1 Mayıs 2022 tarihinden itibaren yürürlüğe girecek olup uygulamadan Tebliğin (II/A-8.3.) bölümünde tanımlanan imalatçılar (İmalatçı-ihracatçılar) faydalanabilir. İmalatçı-ihracatçılar bu tercih haklarını aylık bazda kullanabilirler. Yani belli bir ayda gerçekleşen, imal ettikleri veya fason yaptırdıkları malların direkt ihracına ilişkin iade hakkının tümünde ya gerçek usulü (yüklendikleri KDV’yi) ya da götürü usulü (ihraç bedelinin %10’unu) devrolan KDV’lerini aşmamak kaydıyla talep edebilirler. Örneğin, ihracat istisnası: 100.000 TL, yüklenilen KDV tutarı: 8.000 TL olan bir firma, düzenleme ile 100.000 x %10 = 10.000 TL KDV iadesi talep edilebilecektir.

Ayrıca, bu kapsamda iade talep eden imalatçıların, aynı ihracat teslimi ile ilgili olarak iadesini alamadığı tutar için ayrıca yyüklenilen KDV tutarına göre iade talep etmeleri mümkün olmayacaktır. Diğer bir ifadeyle, iade/istisna oranı %10’u geçen mükellefler için bu düzenlemeyi seçmek %10’u aşan iade tutarlarından vazgeçmek anlamına gelmektedir. Örneğin, ihracat istisnası: 100.000 TL, yüklenilen KDV tutarı: 15.000 TL olduğu varsayımında, 100.000 x %10= 10.000 TL KDV iade talep edilebilecektir; ancak fark tutarı olan 5.000 TL için ayrıca iade talep edilmesi mümkün olmayacaktır.

Götürü usulün benimsenmesi halinde, KDV ödemeksizin ithal veya yurt içinden temin ettikleri malların ihraç malının bünyesine giren kısmına ait maliyet bedellerinin ihraç hasılatından indirilmesi ve bakiye ihraç tutarının %10’unun KDV iadesi tutarı olarak tespiti gerekmektedir.

İadesi istenecek KDV tutarının bu şekilde götürü olarak belirleme tercihinde bulunan mükelleflerin, ihracın gerçekleştiği aya ait KDV indirim listesine ilaveten bu aydan önceki 24 ayın KDV indirim listesini de beyan etmeleri gerekmektedir. Bu şart caydırıcı nitelik taşımaktadır. Buna mukabil söz konusu götürü usulü tercih edenlerin, KDV yüklenim listesi dışındaki iade için gerekli tüm bilgi ve belgeleri vermeleri ayrıca ilgili meslek odasına üyeliği gösteren belge ile imalatçı olunduğunu gösteren belgenin bir defaya mahsus verilmesi istenmektedir.

Bu götürü usulün uygulandığı durumda teminatsız, incelemesiz ve YMM tasdik raporsuz nakit iade sınırı 10.000 TL. olmakla beraber, götürü usulü tercih eden mükellef yasal süresi içinde bir YMM ile tam tasdik sözleşmesi yapmışsa, söz konusu nakit iade sınırı 100.000 TL. olarak uygulanacaktır. Bu özellik götürü usulün tercih sebeplerinden biri olabilir.

2- Konut Teslimlerine İlişkin Getirilen KDV Düzenlemesi

 

Yeni düzenlemede; 

1/4/2022 tarihinden önce yapı ruhsatı alınmış veya kamu kurum ve kuruluşları ile bunların iştirakleri tarafından ihalesi yapılmış projeler kapsamında inşa edilen konutların, bu tarihten sonraki tesliminde;

– Net alanı 150 m2’ye kadar olan konutlar için KDV oranı,

 Büyükşehir statüsünde olmayan yerlerde (%1),

Büyükşehirlerde, 2007/13033 sayılı BKK’nın 5359 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile kaldırılmadan önceki 1 inci maddesinin altıncı fıkrasına ilişkin yukarıda yer alan açıklamalar da dikkate alınarak (%1), (%8) veya (%18)

olarak uygulanır.

 

Net alanı 150 m2’yi aşan konutlarda ise genel vergi oranı (%18) uygulanır.  

  • 1/4/2022 tarihinden sonra alınan yapı ruhsatlarına göre yapılan konut teslimlerinde ise konutun net alanının;

– 150 m2 veya daha az olması durumunda KDV oranı (%8),

– 150 m2’den fazla olması durumunda ise satış bedelinin 150 m2’ye kadar olan kısmı için KDV oranı (%8), 150 m2’nin üzerindeki kısmı için KDV oranı (%18)

olarak uygulanır.

 

6306 sayılı Kanun kapsamında rezerv yapı alanı ve riskli alan olarak belirlenen yerler ile riskli yapıların bulunduğu yerlerde dönüşüm projeleri çerçevesinde 1/4/2022 tarihinden sonra alınan yapı ruhsatlarına göre yapılan konutların tesliminde, konutun net alanının;

-150 m2 veya daha az olması durumunda KDV oranı (%1),

– 150 m2’den fazla olması durumunda ise satış bedelinin 150 m2’ye kadar olan kısmı için KDV oranı (%1), 150 m2’nin üzerindeki kısmı için KDV oranı (%18)

olarak uygulanır.

 

Ayrıca, net alanın nasıl hesaplanacağı KDVGUT’un III/B-2.1.3. bölümünde açıklanmıştı. 41 no.lu KDV Tebliğinin 13. maddesi ile Maliye İdaresi kendi net alan tanımından vazgeçmiş ve bunun yerine Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının çıkardığı “Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği” nde yer alan net alan tanımının dikkate alınacağını kabul etmiştir.

Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinde ise net alan şu şekilde tanımlanmıştır:

Bağımsız bölüm net alanı: İçerden bağlantılı piyesleri ile birlikte bağımsız bölümün içerisindeki boşluklar hariç, duvarlar arasında kalan temiz alanı (Bu alana; kapı ve pencere eşikleri, 2.5 santimetreyi geçmemek koşuluyla sıva payları, kolonlar, duman, çöp, atık, tesisat ve hava bacaları ile ışıklıklar, bağımsız bölüm içindeki asansör ve galeri boşlukları, tesisat odası, merdivenlerin altlarında 1.80 metre yüksekliğinden az olan yerler, tek bağımsız bölümlü müstakil binalarda bağımsız bölüm içindeki otopark, sığınak, odunluk, kömürlük, hidrofor ve arıtma tesisi alanı, su ve yakıt deposu ve kazan dairesi dâhil edilmez. Açık çıkmalar, balkonlar, zemin, çatı ve kat terasları, kat ve çatı bahçeleri gibien az bir cephesi açık olan mekânlar ile aynı katta veya farklı katta olup bağımsız bölümün eklentisi olan mekânlar ile ortak alanlar bağımsız bölüm net alanı içinde değerlendirilmez. Bağımsız bölümün içten bağlantılı olarak çatı araları dâhil birden fazla katta yer alan mekânlardan oluşması halinde bu katlardaki bağımsız bölüme ait alanlar birlikte değerlendirilerek bağımsız bölüm net alanı bulunur.)”

3- İsteğe Bağlı KDV Tam Tevkifat Uygulaması  

İsteğe bağlı tam tam tevkifat kapsamına,iki tevkifat işlemi hariç tevkifata tabi tüm işlemler girmektedir.

Kapsama girmeyenler;

  • 5018 sayılı Kanuna ekli cetveller kapsamındaki idare, kurum ve kuruluşlar, kanunla veya Cumhurbaşkanlığı Kararnamesiyle kurulan kamu kurum ve kuruluşları, döner sermayeli kuruluşlar, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, bankalar, sigorta, reasürans ve emeklilik şirketleri, kanunla kurulan veya tüzel kişiliği haiz emekli ve yardım sandıkları ile kalkınma ajanslarına ifa edilen ve Tebliğde özel olarak belirlenmeyen, KDV mükellefleri tarafından (5/10) oranında KDV tevkifatı uygulanan diğer bütün hizmet ifaları (sağlık hizmet sunucuları tarafından verilen ve faturası Sosyal Güvenlik Kurumu’na düzenlenen sağlık hizmetleri hariç),
  •  
  • Devlet Malzeme Ofisi Genel Müdürlüğü’ne yapılan ve Tebliğde özel olarak belirlenmeyen, KDV mükellefi kurumlar tarafından (2/10) oranında KDV tevkifatı uygulanan diğer bütün teslimler (su, elektrik, gaz, ısıtma, soğutma ve benzeri enerji kullanımları hariç).

 

Buna göre, yukarıdaki işlemler haricindeki tevkifat kapsamına giren işlemlerde herhangi bir KDV mükellefi, mal veya hizmet satın aldığı herhangi bir satıcıyla yıllık anlaşma yaparak, anlaşma süresi boyunca, tevkifat sorumluluğu bulunup bulunmadığına bakılmaksızın %100 oranında (tam) KDV tevkifatı göstererek fatura düzenleyebilecektir. 

Bilindiği gibi, tevkifata tabi alımları dolayısıyla KDV tevkifatı uygulayanlar, tevkifat tutarını beyan edip ödemiş olmaları şartıyla, tevkif edilen vergi ile sınırlı olmak üzere bu işlemlerle ilgili olarak önceki safhalarda ortaya çıkan verginin hazineye intikal etmemiş olması nedeniyle müteselsil sorumluluk uygulaması ile muhatap tutulmamaktadırlar.

İşte bu tedirginlikten kurtulmak isteyenler veya satıcının özel esaslara tabi olması gibi durumlar nedeniyle sıkıntı yaşamak istemeyenler ve/veya kendi KDV iadelerini sorunsuz almak isteyen mükellefler isteğe bağlı tam tevkifat uygulamasından yararlanabilirler.

Anlaşma yapılmayan diğer satıcılarla ilgili işlemler genel hükümlere tabidir.

4- Demir – Çelik Ürünleri Tesliminde KDV Tevkifatı Uygulaması

 

Düzenleme 1 Mayıs 2022 tarihi itibariyle uygulanmaya başlanacak olup demir-çelik ve alaşımlarından mamullerde 4/10 KDV tevkifatı uygulanacaktır. Tevkifat kapsamına; cevherden, hurdadan veya diğer hammaddelerden üretilen demir- çelik ve alaşımlarından mamul her türlü uzun (çubuk, inşaat demiri, profil, kangal demir, filmaşin, tel, halat, hasır, boru, lama vb.) veya yassı (levha, sıcak haddelenmiş yassı ürünler, soğuk haddelenmiş yassı ürünler ve kaplanmış yassı ürünler vb.) demir-çelik ve alaşımı ürünler girmektedir. Demir-çelik ve alaşımlarından mamul eşya (kapı, kapı kolu, köşebent, vida, somun, vida soketi, dübel, kilit, çivi, flanş, maşon, dirsek, kanca, menteşe, yay, bilya, rulman, zincir vb.) teslimlerinde tevkifat uygulanmayacaktır.

Yapılan düzenlemeye göre; İthalatçılar tarafından yapılan teslimleri ile münhasıran cevherden üretilenlerinin üreticiler tarafından ilk tesliminde tevkifat uygulanmayacaktır. Bu safhalardan sonraki el değiştirmelerde ise tevkifat uygulanacaktır.

Bununla birlikte, demir-çelik ve alaşımlarından mamul ürünlerin hurdadan, diğer hammaddelerden veya hurda, cevher ve diğer hammaddeler birlikte kullanılarak üretilmesi halinde bu ürünlerin ilk üreticilerinin teslimi dâhil her safhasındaki teslimlerinde tevkifat uygulanacaktır.

 

5- İkinci El Motorlu Kara Taşıtı Ticaretiyle Uğraşan Mükelleflerin Özel Matrah Uygulayarak Yaptıkları Araç Teslimlerinde KDV Uygulaması

 

Bilindiği üzere, KDV Kanununun “Özel Matrah Şekilleri” başlıklı 23.üncü maddesinin (f) bendinde; ikinci el motorlu kara taşıtı veya taşınmaz ticaretiyle iştigal eden mükelleflerce, katma değer vergisi mükellefi olmayanlardan (mükellef olanlardan istisna kapsamında yapılan alımlar dâhil) alınarak vasfında değişiklik yapılmaksızın satılan ikinci el motorlu kara taşıtı veya taşınmazların tesliminde matrahın, alış bedeli düşüldükten sonra kalan tutar olduğu hüküm altına alınmıştır.

29/3/2022 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 5359 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yapılan değişiklik uyarınca,  ikinci el motorlu kara taşıtı ticaretiyle iştigal eden mükelleflerin, KDV mükellefi olmayanlardan KDV uygulanmaksızın satın aldıkları ve özel matrah uyguladıkları teslimlerde %1 yerine %18 oranında KDV uygulanacağı hüküm altına alınmıştır.

Bu Tebliğ ile ikinci el motorlu kara taşıtı ticaretiyle iştigal eden mükelleflerce başka bir yetkili satıcıdan özel matrah uygulanarak satın alınan binek otomobillerin, %18 KDV oranı uygulanarak satın alınan binek otomobil olarak değerlendirilemeyeceğinden, tesliminde satış bedelinin tamamı üzerinden %1 oranında KDV hesaplanacağı açıklanmıştır.